Bijwerkingen door medicijnen

Met een DNA analyse wordt de activiteit van leverenzymen bepaald. Leverenzymen breken medicijnen af en bepalen of een medicijn goed werkt en welke bijwerkingen kunnen optreden. Variaties in het DNA bepalen de gevoeligheid voor medicijnen. Bij ongeveer een derde van alle medicijngebruikers zijn variaties vastgesteld, die van invloed zijn op de werking van een medicijn. Apotheken hebben van ongeveer 80 medicijnen informatie om aan de hand van de testuitslagen de juiste dosering te bepalen of een ander medicijn te geven. Daarom is het belangrijk de testuitslagen bij de apotheek te laten registreren. 

 

Werking van medicijnen in het lichaam

De werking van veel medicijnen en de aard van de bijwerkingen zijn afhankelijk van de snelheid, waarmee de stofwisseling de medicijnen afbreekt (metaboliseert). Dat verschilt per persoon. Specifieke eigenschappen en varianten van genen spelen een belangrijke rol.

maagpijn-bijwerking-medicatie

Meest voorkomende bijwerking van medicijngebruik: maag- en darmklachten.

Sommige bijwerkingen zijn meteen merkbaar. Anderen manifesteren zich pas veel later. Daarom is het belangrijk om zo vroeg mogelijk te weten hoe je lichaam op medicijnen reageert. Een farmacogenetische test (DNA-test) geeft die duidelijkheid. Met zo’n test wordt het farmacogenetische DNA-profiel vastgesteld.

 

Waar bestaat dit DNA-profiel uit? 

Cytochroom P450 enzymen zijn belangrijk voor het verwerken van medicijnen. Kleine verschillen in het DNA van deze enzymen hebben effect op het afbreken van medicijnen. De meeste mensen hebben 2 kopieën van het DNA: 1 kopie van de vader en 1 kopie van de moeder. Als twee actieve kopieën aanwezig zijn, dan is er sprake van een normale verwerking van medicijnen. Dit wordt aangegeven door *1/*1 (ook wel “extensieve of normale metaboliseerder” genoemd, afgekort met NM). Als er maar 1 actieve kopie aanwezig is, dan spreken we van een verminderde verwerking. (“intermediaire metaboliseerder”, afgekort met IM). Als er 2 inactieve kopieën aanwezig zijn spreken we van geen of slechts een zeer geringe verwerking. (“trage metaboliseerder”, afgekort met PM).

Direct naar:

 

Medicijnen op maat: het DNA-paspoort

Op het NIFGO DNA-paspoort staat het farmacogenetische DNA-profiel, dat op basis van de medische DNA-test is vastgesteld. Per gen wordt de activiteit van de enzymen (fenotype) aangegeven. Het aantal relevante varianten, waarop is getest, staan ook op het DNA-paspoort vermeld. In het rapport bij dit DNA-paspoort is naast het tromboseprofiel en de relevante gen><medicijncombinaties ook informatie over de effecten van voedingssupplementen te vinden. Het NIFGO DNA-paspoort is bruikbaar voor de meeste in Nederland voorgeschreven medicijnen.

 

Procedure DNA-testen

Aanvragen van de DNA-test gaat via de website. Binnen twee werkdagen, na ontvangst van de aanvraag, wordt een DNA afname-kit toegestuurd. Met deze DNA afname-kit kan speeksel worden afgenomen. Dit is eenvoudig zelf te doen en is weinig ingrijpend. Het DNA-materiaal in het buisje van de afname-kit stuurt u terug in de speciale retourenvelop. Het testen van het DNA-materiaal en het opstellen van de rapportage duurt ongeveer 3 a 4 weken. In de rapportage worden de aandachtspunten voor de arts en apotheker aangegeven. Het DNA-materiaal wordt getest in gecertificeerde laboratoria van EUROFINS en SYNLAB. ABOMICS en NIFGO interpreteren de testuitslagen en stellen het rapport op. In het rapport staan de testuitslag, het tromboseprofiel en de relevante gen-medicijn combinaties.

 

Privacy is gewaarborgd

De code op het buisje van de DNA-afname kit is verbonden met de persoonsgegevens van de aanvrager. De DNA-afname kit is daarom alleen geschikt voor gebruik door de aanvrager. Het laboratorium ontvangt alleen het gecodeerde buisje. Na het onderzoek wordt het DNA-materiaal standaard door het laboratorium vernietigd.

 

Wat kost een DNA-paspoort?

Zorgverzekeraars vergoeden DNA-testen (farmacogenetisch onderzoek) bij ernstige bijwerkingen of als een medicijn niet of nauwelijks werkt. De (huis)arts kan in zulke gevallen een farmacogenetisch onderzoek aanvragen voordat de medicatie wordt aangepast. De vergoeding kan mogelijk van verzekeraar tot verzekeraar verschillen. Op dit moment is ONVZ de enige verzekeraar, die farmacogenetisch onderzoek (ook preventief) vergoed. Neem voor de zekerheid contact op met de zorgverzekeraar. Een DNA-test is altijd als medische kosten fiscaal aftrekbaar.